Sar Cárls Spaensar "Cárlí" Caplin, Angrez filmsáz, sázgir, u şuģulí adákár as assaka ki betavár film
átá daur aŧí pin kaŧŧá. ná pin aŧ drust maroká oná droşum
filmí károbár ná táríx ná ģuŧŧ án kadrí á nişán tián joŕ mass, u od tíva
duniá ŧí drusŧi karife. Oná kárem sál án ziát vaxt iskán callengá.
Cunakkí ŧí, Vikŧorían daur án, biná maroká oná kárem, aŧí mark
án asi sál as must iskán sarsobí ton avár avár tazád án am purr ass.
Landan aŧí, Caplin ná cunakkí ģaríbí o vael áteŧí gidrengá. No sál ná
umr iskán od irá vár (beásra ģátekin joŕ markaz) á mon
tiningá. Vaxtas ki Caplin sál ná ass, oná lumma e págalxána ŧí dáxil
kanningá. Caplin cunakkí ŧí ŧí kárem ná biná kare, u guđsar á
isŧej ná adákárí, va bogkárí ná biná e kare. Nozda sál aná umr aŧí od
amo vaxt aná piníá kampaní tenton kárem á arfe u Amríka
ģá dare. Caplin e film áteŧí kárem rasengá o ŧí,
ná film áteŧí nazar barisá kare. O zút ná droşum e arfe, o
tíva duniá ŧí tená dívána ģáte vaddifisá kare. Caplin sarí daur án tená
film átá sarsojkárí e tenaŧ kanning ná biná e kare, u vaxt aton avár, u ton kárem karisa tená hunar e vaddík
tráşisa kare. raseng iskán, o duniá ŧí ģuŧŧ án ziát maşúr va drust
maroká bandaģ átián ass.
ŧí, mana pen sangat ton avár ná pin aŧ
kampaní as joŕ kare. Dun aŧ od tená film átiá ziát ixtiár dú bass. Oná
avalíko sarjam film ass. Oŕán pad u ná pin
aŧ film joŕ kare. Tavárí film átá biná manning án pad am Caplin ofte
lekitav, u tená betavár film átá kárem e barjá tixisá va e joŕ kare. Caplin ná film o kirdár ák vaddík siyásí
marisa karer, u tená monmustí film aŧí Ađolf
Hiŧlar á bog u malanđ karesus. ná daesálí ŧí Caplin bázá tazád átá
ámác mass, o oná neknámí kam marisá kare. Oŕá kammiúnisŧ
manning ná ilzám laggá, u tene án báz cunak umr aná masin teton
barám kanning u elo uráí jheŕa ģátá adálat á sar manning ná savab án
badnám mass. ná asená biná manning ná savab án o
Amríka e illá o Suiŧzarlaenđ aŧí handí mass. Guđsarí film áteŧí o ná droşum e yala tiss, aráfk u
assur.
Caplin tená film átá sarsojkár, şenkkár, radbadalkár u adákár áss, o
bázá film átá sázgir am tenaŧ ass. O kámilparast as ass, o paesa ná
bemuhtájí ná savab án film átá joŕ kanning, o şenk kanning aŧí kaí sál
áte xalkaka. Caplin ná film ák ná xusísiat tixoko va urokáte
tená karokono, o dafteŧi ar vaxt masla ģátián xalásí ná juhd as nazar
barek. Geştir siyásí va cágiŕdí jheŕa, o Caplin ná xudzindlekaví kissa
ģátiá ŧahefoko film o. Caplin e, oná kárem ná vaja ģán, film átá saddí
ná izm aná droşum joŕ manning kin, aŧí
tiningá. Dáiská filmí duniá ŧí ar nemag á oná kadr kanningik. Oná
kárem o film ák lázavál o, u
va e aino iskán filmí táríx ná ģuŧ án gicená kárem teŧí
lekingik.
Zindlekav
Paedáiş, cunakkí u nokvarnáí
Bunyád
Cárls Spaensar Caplin á vadí mass. Oná lumma ná pin u báva ná pin ass. Oná paedáiş ná
icco rikáŧ as to sáŕí aff, vale Caplin ná jind páreka ki o Suelí Landan ná aŧí vadí massusus. Caplin ná paedáiş ná de teŧí
oná lumma=báva aŕtom ák ná bogşogí adákár assur.
mocí sená masiŕ ass u isŧej á ná pin aŧ tená pajjár e
karifeka. O isŧej á ballo pin kaŧŧing kattav. kasáb asená már
ass, u jind ta amo vaxt maşúro gulúkár as ass.
Cunakkí ná vael ák
Caplin ná lumma báva ná barám oná paedáiş ná cár sál must
massusus, u barám án pad ná koŧíká már ná váris am joŕ mass. ehun to vaxtas am
e musiŧ titav, vale aŧí hí ofk jitá massur. Andá de teŧí e
musiŧamíko már mass, ki báva ta pen adákár as ass. am şaş tú án pad tená már e arfe o
áste illá iná.
(niámíko) aft sál aná umr
aŧí ģaríb u beásra cuná tekin joŕ
iskúl aŧí
Caplin ná cunakkí tená lumma o náhak á ílum ton Landan ná iláka ŧí gidrengá. Caplin ná dá sál ák ģaríbí, tangdastí u vael
áteŧí gidrengár. e poriá ná icc vasíla allav, vaxt vaxtas puc
múģing u tímárdárí ná kárem kareka. am oftián tene
begána karesus o icc kumak e tá kattavaka. Tangdastí ki báz vaddá,
lumma ta Caplin (ģaríb u beásra cuná tekin joŕ markaz) á
mon tiss. O vaxtá Caplin ná umr aft sál assaka. Amaldár ák od ģaríb u
beásra ģátekin joŕ iskúl á mon tissur.
Caplin páik ki dá tanyáí u đukk=sahing aná dek assur. Yakkunem sál
án pad mana de akin od vápas uráģá esur, vale lumma ta valdoná
majbúr mass u Jaoláí aŧí od á mon tiss. Dá rand od iskúl á mon tiningá, arásiŧ ģaríb u beásra cuná tekin
joŕ asi pen iskúl as ass.
Satumbar aŧí, e dimáģí marz átá
ispitál (págalxána) aŧi dáxil kanningá. Od caplan
massus us, arásiŧ ná geştir vaja ná bímárí
u bexurákí xiál kanningira. Irá tú akin od amoŕe
dáxil maroí tamma, u Caplin u oná ílum e
tená báva ton raheng kin mon tiningá. Cunák tená
báva e kalaí se aŧ drust karera. Báva tá,
o vaxtá pakká şarábí as assaka, o Caplin ástá zind
oŕe am aŕzání va eminí aŧ tadengtav. Oŕe vael ák
andun vaddár ki ná amaldár áte am baroí
tammá. Caplin ná báva irá sál án pad, sál aná
umr aŧí, jaģar ná ná vaja ģán kask.
ná tab giŕás juán mass to od uráģá mon
tiningá, vale Maí aŧí o valdá nájoŕ mass. Dá
vár Caplin sál aná as ass u tená lumma e tenaŧ
ispitál á dare, vale najoŕí geş manning ná savab án
od valdá págalxána ģá mon tiroí tammá.
Lumma e págalxána ŧí dáxil karifing án pad, Caplin
kaí de tanyáí, langaŕí u darpadarí aŧ gidrefe. Ílum ta irá sál must ŧí rangrúŧ massusus. Oná aŕsenging banning
iskán Caplin iraģ ná báxo sekin muhtáj mass. aşt tú án pad
págalxána ģán peştamma, vale Márc aŧí valdá nájoŕ mass. Dá vár
oná nájoŕí padá şar matav, u aŧí tená mark iskán od págalxána ŧí
rahengoí tammá. Caplin likkik ki, "Nan tená becára lumma kin icc
kanning kattavana, dá oná mukaddar ass ki nane mannoí tammá ta."
Kamsan adákár
Cárlí Caplin, ná
niám aŧ
đrámá ŧí.
Amo vaxtá ki lumma ta tená nájŕí to áxta ass u Caplin e várvárdam
ģaríbí iskúl áteŧí rahengí tammáka, Caplin isŧej á adákárí ná biná e
kare. O yát kareka páreka ki avalíko vár o panc sál aná umr aŧí isŧej á
inásus ará vaxt ki asi nan as od aŧí daresus. Dá
yakao kárem as ass, vale sál aná umr aŧí o tená lumma ná dilbađđí
aŧ bákáida isŧej á tená hunar e darşán kanning şurúh kare. Caplin páik,
“[o] kane bávar karife ki kane ŧí hunar are”. Tená báva ná drustírástí ná
vaja ģán Caplin ná bask joŕ
mass, u ofteton aŧí Ingliş átá daura e kare.
Caplin báz mehnat kare, o xalkat aŧí pin kaŧŧá, vale o nác aton xuaş
allav; o bogşogí kirdár as kanning xuááka.
Amo de teŧí ki Caplin nác=ŧolí ton daura kareka, lumma ná ta koşist
ass ki o iskúl á am káibare, vale sál aná umr aŧí o iskúl xuáning e
illá. Adákár joŕ manning ná juhd aton avár o, iraģ ná báxo as kaŧŧing
kin, pen poriá ham karisá kare. Cáŕda sál aná umr aŧí, ki vaxtas oná
lumma padá nájoŕ mass, o Landan ná aŧí teŧar aseton kárem
ná salábat kare. Teŧar ná e Caplin ná hunar ná gańd laggá, u
báz zút od ná aŧí ixbár
vanjáraí ná kirdár rasengá. Dá aŧí, biná manning ná irá afta
ŧí besob mass u band mass. Vale Caplin ná bogşogí kirdár e báz á
kárem cáhok ák dost tixár, u ar kunđá oná siffat mass. ná koşist aŧ Caplin e ná aŧí ná kirdár rasengá. Tíva mulk aná musi daura ŧí Caplin
andá kirdár e kare. Oná adákarí ná andáxas siffat mass ki od Landan á
baŧingár ki aslí aŧí ton andá kirdár e ke. “Dá
jannat ná kauş ámbár ass”, Caplin páre. Aktúbar án Dasumbar
aná niám aŧ, şánzda sál aná umr aŧí, aŧí, Caplin
dá drámá ná aŧí tená kirdár e kare. ná avalsar
aŧí, ná asi guđđíko daura se esar kanning án pad,
Caplin dá đrámá e illá. Donem sál án ziát vaxt iskán o dáŧí tená kird e
peş karisá bassaka.
Isŧej ađákárí u
Caplín púskuno kampaní seton laggá. Oná ílum am adákárí ŧí
poriáí ŧí laggok ass. Aŕtomá ílumk pinío bogşogí
ná daura ŧí aviŕda massur. May aŧí, Caplin cunká tekin joŕ ton avár tammá u zút oftá aná sar adákár joŕ mass. Jaoláí aŧí, vaxtas ki dá cuŧŧá, sál aná dá nokvarná Caplin tenkin
sarsobo adákár u bogşogí sená pin e kaŧŧásus. Caplin tenkin pen
kárem paŧŧing ná juhd aŧí laggok as, u andá niám teaŧ tanyá adákárí
ná oná asi gunđo juhd as besob mass.
Caplin ná ton Amríka ná daura ná
iştiár,
Amo vaxtá, aŧí, ná piní á kampaní ton
tud massusus, u iskán o dá kampaní ná giceno kárinda as
assaka. Farvarí ŧí o tená ílum kin am irá afta kin ázmúdaí kárem as dúí
kanning aŧí sarsob mass. Avalsar aŧí ná ust allav, u Caplin e
bekár, xulúcurt, va monmutrubo cuná as lekáka, u samjháka ki od
isŧej á ining án şak barek. Vale, dá nokvarná tená adákárí ná avalíko
nan á aŧí tená hunar e mannife, u oná kárindaí dá
kampaní ŧí pakká kanningá. Caplin cunká kirdár áteaŧ dáŕe tená kárem
ná biná kare, u iskán bhallá=kirdár átá xuája mass. Aprel aŧí
od ná markazí kirdár millá. Dá bhallo sarsobí as ass,
u Caplin e ixbár tá xabar teŧí báz jága rasengá.
Kutubí Amríka ná melá ná daura kin tená dá púskuná
istár=adákár e gicen kare. Dá nokvarná ģá bogşogí dá aná sarokí
e kare, o ģuŧŧ urokáte tená hunar u adákárí ná jádú aŧ tená dívána
kare. Oná ģuŧŧ án gicená kárem asi şarábí sená kirdár ass, arásiŧ e
xalkat ģuŧŧ án ziát dost tixe. Dá daura tú cikká, u dá ŧolí Jún ŧí
vápas Inglistán á aŕsengá. Caplin páik ki vápasí á asi jága ģá túling án
oná ust pur mass, andá xátirán vaxtas ki Aktúbar aŧí iraŧamíko daura
ná hávál rasengá to o xuaşşí án bál kareka.
Film áteŧí kárem
Caplan (cap dú=á) tená avalíko filmí
adákárí ŧí,
Caplan ná iraŧamíko film aŧ ná biná,
Amríka ná iraŧamíko daura ná şaş tú gidrengásur ki ná amaldár ák Caplin e film áteŧí kárem kin baŧinģár.
Oftá asi bandaģ as Caplin ná adákárí e xanásus, u od laggáka ki Caplin
oftá ná istár=adákár ná jága e alling kek.
dáfte illoí karesus. Caplin vá ná bogşog áte icc
lekitavaka, vale film áteŧí kárem kanning ná xiál od dost bass. Oná xiál
aŧ: "Dá púskuno zind as to assaka." Satumbar ŧí, o dá kampaní
ton aftaí ná đálar ná hisáb aŧ ná pagár aŧ kárem ná
amanná ģá dasxat kare.
Caplin Lás Aenjilas á bass, ará ki ná hanken ass. Dáŕe
oftá xuája avalsar aŧ to paşomán ass ki Caplin bogşog
aná kirdár átekin báz cunak ass, oná sálí varná ģá droşum bogşog
ton táhitavaka. Janvarí ná guđsar iskán od film áteŧí jága titavas. Andá
niám aŧ Caplin filmsází ná dod u hunar áte el karisa kare. Oná filmí
adákárí ná biná yak=rílí aŧ mass, arásiŧ e
á şenk kanningá. Caplin ná jind e dá film icc dost batav, vale asi
tajzíakár as od "aválíko dír aná bogşogí likká". Tená iraŧamíko film akin
Caplin amo droşum va poşák e gicen kare ará guđsar á tíva duniá ŧí
oná pajjár joŕ massak. Tená xudnivişt zindlekav aŧí o páik:
Dá film aná pin assak, vale piní
á kirdár xalkat ná moná aŧ bass. Dá film e vá án pad joŕ kanningásus, vale oŕán irá de
must şenk kanningá. Caplin dá droşum e duniá ŧí tená pajjár joŕ kare,
o yakká film áteŧí tená kirdár tá bábat sarsojkár áte salá tissaka; oná
salá te kass mannitavaka. Tená yánzdamíko film, ná
ŧahefing ná vaxtá to sarsojkár ton oná takrár andáxas
vaddá ki oná kárem ná amanna e cuŧŧifing assur. Sennett od
kárem án kaşşitav, vaxtas ki film tálán karokák Caplin ná film átekin
ziát xuást karer. Sennett Caplin e oná jind aná film aná sarsojí kin am
mokal tiss, u Caplin ikrár kare ki aga film nákám mass to o kampaní e
ná đálar áteŧí caŧŧí ittik.
á şenk maroká amo avalíko film ass
arásiŧ ná sarsojkárí e am Caplin ná jind karesus. Dá film báz sarsob
mass, u dákán pad ar amo guanđingá film arásiŧ aŧí Caplin adákárí
kareka, oná sarsoj e am Caplin tenaŧ tissaka. O andáza aŧ ar afta kin duno asi film as joŕáka. Dá daur e Caplin tená zind aná
ģuŧŧ án xuşgavárá daur párene. ná riváyatí bogşog án Caplin
ná bog átá vaŕ jitá ass; o tezo bog, dunki siŧŧing, dudenging
kattavaka. O pudení aŧ tená kird e karisá xalkat e maşģúl kareka. Andá
film átiaŧ o tená kárem ná dívána ģátá bunyád e joŕ kare, u arde tená
dívána ģáte vaddifisá kare. ŧí, od Sennett ná sarsojí ŧí joŕ sarjam
bogşogí film aŧí kumak=kirdár as millá. Dáŧí am kirdár kareka. Dá film károbár aŧí báz sarsob mass u
dáŕán Caplin pen báz pin kaŧŧá. Sál aná esar manning ton, vaxtas ki
Caplin ná kuŧŧá to mustí kárem kin o báz pagár xuáá. Caplin
kampaní án afta ná ná đálar áteŧí xuáá, vale
Sennett dáxa paesa tining án javáb tiss
Caplin u , film áteŧí
oná mudámí sangat, aŧí
ná amaldár ák Caplin e ar afta
pagár (oŕton avár bayána) tining ná vák tissur. O
Dasumbar ŧí dá ton avár mass, aráŕe o mudám avár
tammoká kárinda ģátá ŧolí as joŕ karisá iná. Dá ŧolí ŧí am aviŕda assur. Caplin zút
asi pinío niáŕí as am dá ŧolí ŧí bhartí kare. piní á dá niáŕí
ton cáxána seŧí millásus, o oná zebáí ná vaja ģán ŧolí ŧí bhartí karesus.
Andá niáŕí, sál aŧí, Caplin ná film aŧí xaningá. iskán dá
aŕtomátá niám aŧ áşikí am callengá.
Caplin tená film átiá ziát marzí callefeka, u ar film ton ziát xuárí kareka
u vaxt tissaka. Oná iráŧamíko film u musiŧamíko film ná niám aŧ tú ase án ziát aná vakfa bass. ton joŕ
karoká oná film aná guđđíko film am andá raftár aŧ joŕ massur.
Caplin tená kirdár ná droşum aŧí macciŧ as badalí es, antae ki oná kird
aná sáŕí droşum xudģarz, haevání, u zálim lekinging ass. Oná kirdár
geş xándán, mehr karok u áşik mizáj joŕ marisá kare. Oná dá kirdár e
guđđíko droşum tining aŧ aná bhallo dú as ass. aŧ xalkat ná jabát u ehsás áte cikking kin vaddík kárem mass, u
dá film aná esar múnjá assak. páik ki dá bogşogí film áteŧí
púskuno ít as ass, u dákán pad sanjída film nakkád ák am Caplin ná
kárem ná siffat aŧí laggár. Filmí dánişvar páik ki
ŧí Caplin e amo máhol dú bass arásiŧ ná duniá e moní darisá
kare.
ŧí, Caplin sakafaŧí pajjár as joŕ mass. Dukkán oná droşum á joŕ
giŕá teaŧ purr assur; kárŧún teŧí oná kirdár atringá; oná báravaŧ kaí
şaerk likkingár. Jaoláí ŧí ná sahafí as likká ki
Amríka ŧí ná bímárí tálán massune. Depade şuhrat geş
manning ton o filmí duniá ná avalíko miyánustumání istár joŕ mass. vaxtas ki ton kárem ná ikrár
cuŧŧá to od tená kadr aná samá ass, andá xátirán o mustí kampaní
tián bayána ná xuást kare. Caplin kin bázá vák ák massur, u
dá vák tiroká teŧí u am aviŕda assur. Vale, ģuŧŧ
án juáningá vák tiroká ass, arásiŧ tiroí
kare.
banning iská Caplin
miyánustumání pajjár as joŕ
massus us. Dá foŧú ŧí amo
but e nişán itting e arásiŧ e
vápárík oná droşum á joŕ
karesur, ton ítgap áŧí aŕtomá durr ák sál aná á rází massur.
páik ki sál aná umr aŧí Caplin amo vaxt á duniá ná ģuŧŧ án
ziát pagár aloká bandág joŕ mass. Dá bhallá pagár ná ixbár teŧí báz
carcá mass, u xalkát dá hávál án haerán mass. ná
(xuája), páre: "Nane dáxa paesa tining ná vass are,
antae ki xalkat Caplin e xuáik, o oŕkin paesa ittik."
Ofk Caplin e kárem kin, ná, tená e tissur, arásiŧ Márc ŧí malingá. Caplin tená ŧolí ŧí irá pen bandaģ, e aviŕda kare, u irá=rílí murģuno film átá cirr as
joŕ kare. Dá film ák assur. akin adákár e am
bhartí kare. Dá amo bandaģ ass ki moní sál iskán Caplin ton tud
ass. ŧí am sarjam massur. ton
ikrár aŧí Caplin dá kaol aton tafok ass ki ar cár afta ŧí asi irá=rílí film as
zarúr şenk kek. O tená kaol e púrav kare. Vale, púskuná sál aná biná
ton Caplin ziát vaxt aná takrár kare. aná avalíko tú aŧí o
kin bíra cár film joŕ kare: Dá film átiá báz xúŕtí aŧ kárem karesus, andá xátirán Caplin
ná kárem tiá taekík karoká zántkár ák dáfte oná ģuŧ án juáningá film
áteŧí lekira. Zind aná guđsar aŧí Caplin páre ki to gidrefoká vaxt
aŧí ki axxas xuaş ass, valdá kárem ná icco daur aseŧí tená matane.
Betavár ák
Musáfirí
Tazád ák, badnámí, u gumnámí
Kánúní dávák u kammiúnisŧ manning ná ilzám u Amríka ŧí pábandí
Yúrupí daur
Suiŧzarlaenđ á amp=biŧ u
Guđsarí káremk u dubar kadrí manning
Mark
Filmsází
" Í ar giŕá e cappírástí xuááŧa: şábíto şalvár, tanko koŧ,
cunko ŧop u bhallo cavaŧ ... Cunko barot tixáŧ, ki umr
aŧí ballun laggiv vale ák kaná đakkingpas.
Kane kirdár ná icco andáza as allav. Vale, vaxtas ki
berifeŧ tene, kaná droşum va poşák kane amo bandaģ
joŕ karer arásiŧ ki í xaninging assuŧ. Í od paŧŧisá kareŧ,
u vaxtas ki isŧej á raván massuŧ to o vadí massusus u
sarjam assak."
Kane samá tammitavaka ki ará vaxt
vael as bassune, antae ki nan yakká vael átá guácí assun; u í már as assuŧ, to musíbat áte razá aŧ gírám karoí
tammáka Caplin ná cunakkí ná
yát ák
Cúŕí drassam aŧ guaffoká amo ciŧŧ áte pára ará ki gidán e mex teŧí
sogav kanning kin tafingira. Dáfk geştir şaş kaŕo marera.
Laozánk o cágiŕd aŧí jága
Cúŕí tá bárav aŧ cácá as maşúr e:
lálá loc, lix ta lop
Matal as pára ki:
duzz páik, asi nan aŧí aft gidán ná cúŕí te xaleva
Xalkí o şaer as e:
gidán e baş karen, cúŕí ta cikkok e
cavak á bálád ná ustá kaná likkok e
Pen xalkí o şaer as e:
manj áte xalkune sangat ki cúŕí ŧí
zálim ná đass ase şef aná múŕí ŧí